Тарих

Келдібекұлы Қазыбек би (1665 - 1765) қазақтың Тәуке, Болат, Сәмеке, Әбілмәмбет, Абылай хандары тұсында мемлекет басқару ісіне араласқан мемлекет және қоғам қайраткері, Әз-Тәуке хан құрған «Билер кеңесінің» мүшесі, атақты шешен, Орта жүздің төбе биі, «Жеті жарғы» аталатын заңдар кодексін шығарушылардың ... [толығырақ]

Қазақ халқының сан ғасырлық тарихындағы айтулы тұлғаларды оймен шолып шығудың өзі қазіргі ұрпақтың көкірегіне мақтаныш сезімін ұялатады. Ел тарихында аты алтын әріппен жазылған сондай киелі есімдердің бірі ғана емес, бірегейі Абылайхан екенін санасы оянған әрбір қазақ баласы білетіндей болды.Сонау ХҮІІІ ... [толығырақ]

Зерттеушілер екі жүз жылға жуық уақыт бойы «қазақ» терминінің шығуын түсіндіруге және оның семантикасын ашуға әрекет жасап келеді. Айтылған көзқарастар ауқымы өте кең, мейлінше иланымды ғылыми болжамдардан қиыннан қиыстырылып шығарылған этимологияларға дейін бар. Алайда, қазақ сөзін түсіндіретін түпкілікті пікірді, тегінде, ... [толығырақ]

XIII ғасырда шығысқа сапар шеккен әрбір саяхатшыға ерекше қажет болған қыпшақ тілінің темірқазағы – қазақ тілі бүгінгі таңда неге өз мәртебесіне лайық болмай отыр? Монғолия үстірттерінен тартып Батыста Каспий теңізіне дейін тіркеліп жатқан ұлан байтақ аймақтағы қазақ халқы тек қана ... [толығырақ]

Биылғы "Қазақ күнтізбесінде" сәуір айының басында қазақ хандығының құрылғанына 550 жыл толатындығы жазылған. Кейбір ресми құжаттарда да осылай корсетіліп жүр. Ал тарихшылар бұл жөнінде басқа деректерді алға тартады. Қалай дегенмен де қазақ хандығының құрылған күні — мемлекеттігіміздің іргетасы қаланғаны ұлтымыздың ... [толығырақ]

Ол атақты Малайсары батырдың қарындасы Майсара сұлу еді Қабанбай батыр... Тәуелсіздік жылдарынан бері бұл бабамыздың ерлігін дәріптеуге кең жол ашылды. Оған соңғы 15 жыл ішінде елімізде Қытай мен Моңғолияда жарық көрген 20-ға жуық дастан мен роман, жыр-қисса мен зерттеу еңбектер ... [толығырақ]

Көпшілікке мағлұм Кеңес кезеңіне дейінгі Ресей басылымдарында ғана емес, басқа да архив, музей қойнауларында қазақтардың өмір салты мен кешегі өткен-кеткен қайраткерлеріміз бен тіпті аты-жөні белгісіздері де туралы көптеген бейнесуреттер сақталынып, бізге жеткені белгілі. Осы мәселенің соңына түсе бастағанымызда-ақ байқағанымыз, арғы-бергі ... [толығырақ]

немесе Хан батыр Қаракерей Қабанбай және 1723 жылғы Жоңғар шабуылына байланысты тарихымыздағы ең айтулы теңдесi жоқ, бiрақ осы кезге дейiн тарихи шындықтың толық айтылуын күтiп, орны опырайып тұрған ұлы ДӘУIР Мен тарихшы, үлкен оқымысты емеспiн. Мамандығым тарих және қазақ әдебиетi ... [толығырақ]

Бұл мақаланы жазуымызға соңғы кезде баспасөз бетiнде (орыс тiлдi және қазақ тiлдi. Д.И.) жиi көтерiлiп жүрген, Алматы қаласының тарихына байланысты мақалалар себеп болды. Қазақ баспасөзiнде жариялан-ған мақалаларында авторлар Алматы қаласының тарихы көне дәуiрден бастау алатынын тарихи дәлелдермен негiздеп жазса, ал ... [толығырақ]

1963 жылдың күзiне қарай Қазақстанның астанасы Алматыда қазақ зиялыларын елең еткiзген ерекше оқиға болды. Белгiлi қазақ қаламгерi, классик-жазушы Ғабит Мүсiреповтiң алдына қырықтың қырқасынан ендi ғана асқан бiр жiгiт кiрiп келген. Ғабең ол кезде зиялы қауымның ұйытқысына айналып отырған үлкен орталықтың ... [толығырақ]

“Моңғолдың құпия шежіресінде” қағанның қайтыс болғаны жайында қысқа ғана дерек бар. Шыңғыс қаған 1226 ит жылы Таңғыт елін жаулауға аттанған жолында Арбуха деген жерде қыстыгүні құлан аулап жүріп теңбіл шұбар аттан жығылып денесін қатты ауырсынғандықтан, Цоорхо деген жерде түнейді. Есүй ... [толығырақ]

Наймандар – жыл санауымызға дейінгі екінші ғасырдан бастап, байтақ аймақты жайлаған Хунну (Ғұн) империясының кесек бір бөлігі. Осы жерде айта кететін жәйт ғұндар Қазақ сахарасында қала мәдениетін жасаған әйдік мемлекет болған. Рашид-ад-диннің жазуынша "наймандар – көне жұрттардың бірі, малы мен ... [толығырақ]

Бұдан Түрік қағанатының негізін қалау­шылардың аталарының Алтайға емес, Алтын тауға қашып барғаны анық көрініп тұр. Алтын таудың Гаушанның терістік батысында орналасқанын “Сүй кітабы” да, “Жыу кітабы” да ашып жазған. Демек, оның Алтайға түк қатысы жоқ. Ал “Ергене-көңнен” шыққандар Алтай тауына ... [толығырақ]

Қанға қан алу, яғни біреудің кісісі өлтірілсе, оған ердің құнын төлеу (ер адамға - 1000 қой, әйелге - 500); ұрлық, қарақшылық, зорлық-зомбылыққа өлім жазасы кесіледі, жазаны ердің құнын төлеу арқылы жеңілдетуге болады; -------------------------------------------------------------------------------- денеге зақым келтірсе, соған ... [толығырақ]

Қазіргі Қытай Халық Республикасы Шынжаң Ұйғыр автономиялы районында өмір сүріп отырған қазақтардың ата-бабалары кезінде өздерінің осынау ата жұртына қайта оралу жолында бір ғасырдан аса уақыт көшу қозғалысын бастан кешкен.Қазіргі Қытай Халық Республикасы Шынжаң Ұйғыр автономиялы районында өмір сүріп отырған қазақтардың ... [толығырақ]

Зерттеушілер екі жүз жылға жуық уақыт бойы «қазақ» терминінің шығуын түсіндіруге және оның семантикасын ашуға әрекет жасап келеді. Айтылған көзқарастар ауқымы өте кең, мейлінше иланымды ғылыми болжамдардан қиыннан қиыстырылып шығарылған этимологияларға дейін бар. Алайда, қазақ сөзін түсіндіретін түпкілікті пікірді, тегінде, ... [толығырақ]